posts getagt ‘November Music’

Dag vijf November Music

zondag, november 14th, 2010

Vandaag tijdens de vijfde en ook laatste festivaldag vormt de Kunstmuziekroute de ultieme afsluiting van dit groots uitgevoerde festival op het gebied van de nieuwe muziek. Laagdrempelig, voor alle lagen van de bevolking, is deze route door Den Bosch. Extra meerwaarde zal de binnenkomst van Sint-Nicolaas zijn. Traditiegetrouw op de zondag. Op straat wordt gezongen en gemusiceerd, veel ruimtes in de stad zijn gevuld met muziek. Het zal een enerverende dag worden vol verwachtingen en ‘mensenmuziek’. Voor een groot deel muziek die helaas te weinig gehoord wordt op onze radio en/of televisie en op de Nederlandse podia. Maar vandaag gelukkig geen tijd voor verArming en verWildering. Vandaag in ’s Hertogenbosch is het tijd voor één groot muziekfeest.

De Kunstmuziekroute zal de opmaat zijn naar ‘Baltasar’. Met vijf zangers, vier slagwerkers, een verteller, elektronica en videoanimatie zal de Nederlands/Argentijnse componist Claudio Baroni November Music vanavond afsluiten. ‘Baltasar’ is muziektheater van de 21ste eeuw. Het verhaal gaat over een groep strijders, die een aanslag voorbereiden op een hotel. Daarbij worden ze bijgestaan door hun mascotte, een kind. Het zal een bijzondere dynamische vertelling worden, bestaande uit videobeelden, muziek en tekst, waarbij horen en zien u zullen vergaan.

Maar zover zijn we nog niet. Bij binnenkomst vanmorgen zijn we direct aangeschoven aan de piano, waarachter Daan Vandewalle met de immer uitdijende suite ‘Inner Cities’ was begonnen aan zijn reis door het innerlijke. Vijf uur lang zal hij nodig hebben om het volledige magnum opus van Alvin Curran uit te voeren. Voor sommigen onder de luisteraars een diepe vorm van meditatie om de zondag mee door te komen. Voor anderen een tijdelijk rustpunt binnen het totaalprogramma van November Music. Luister verder op dit blog naar een eerder opgenomen interview met Daan Vandewalle.

Portret: (foto vandaag gemaakt tijdens eerder opgenomen interview met Alvin Curran)

Alvin Curran (1938; Rhode Island) is de medeoprichter van Musica Elettronica Viva. Binnen dit collectief vormden electro-acoustische improvisaties de rode draad. Samen met musici als Frederic Rzewski, Steve Lacy en Richard Teitelbaum maakte Musica Elettronica Viva vooral in de periode ‘60/’70 furore. Met name de combinatie van vroege elektronica, gevonden voorwerpen en veldopnamen vormde een grensoverschrijdende ervaring voor die tijd. Curran zelf was een pionier op het gebied van buiten-locatieconcerten. In Nederland haalde hij zelfs de landelijke pers met zijn scheepstoeterconcert in de haven van Amsterdam. Maar Curran deinst er ook niet voor terug om kamermuziek voor zowel strijk- als blazersensembles te schrijven. Regelmatig geeft hij nog colleges aan universiteiten in Noord-Amerika en werkt hij aan een continue groeiend oeuvre pianostukken. Eén daarvan ‘Inner Cities’ wordt vandaag tijdens de Kunstmuziekroute uitgevoerd door de Belgische meesterpianist Daan Vandewalle. Als zondagmiddag alle delen van ‘Inner Cities’ zijn gepasseerd zijn we vijf uur verder.

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

November Music webcast zaterdag

zaterdag, november 13th, 2010

In de live webcast van zaterdag 13 november – tijdens het festival elke dag te horen tussen 18.00 en 19.30 in de audiostream, en naderhand uiteraard hier op de website on demand – was allereerst Louis Andriessen te gast. Zijn Anais Nin, eerder dit jaar met veel succes in première in Italië, klonk zaterdagavond in de Grote Zaal van de Verkadefabriek in Den Bosch. Pianist Gerard Bouwhuis, actief in Nieuw Amsterdams Peil en dus de pianist van Anais Nin, vertelt over zijn ervaringen met dit stuk van Andriessen en over het spelen van Vexations van Erik Satie. Rozalie Hirs presenteerde zaterdag haar splinternieuwe CD Pulsars, en zij vertelt onder andere over de rol van herinneringen en taal in haar muziek. Pianist Daan Vandewalle speelt zondag het magnum opus Inner Cities van Alvin Curran, waar hij op vooruitblikt in deze webcast. En tenslotte een gesprek met de twee festivalcomponisten van dit jaar, Peter Adriaansz en Piet-Jan van Rossum, over de (nieuwe) werken die in dit festival uitgevoerd worden, en over de rol van het gehoor in verhouding tot andere zintuigen. Check de hele webcast hier:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Louis Andriessen, November Music 2010

zaterdag, november 13th, 2010

De uitvoering van Anaïs Nin is natuurlijk een hoogtepunt voor November Music 2010. Anaïs Nin is Andriessens monodrama gebaseerd op teksten van de beroemde schrijfster, en uitgevoerd door sopraan Cristina Zavalloni (foto: Barbara Rigon) en Nieuw Amsterdams Peil. Want we kunnen er nu eenmaal niet omheen, niemand anders verklankt het Nederlandse vakmanschap op het gebied van vernieuwende en eigentijdse klassieke muziek beter dan deze icoon der Haagse School. Hoewel, de mede door hem opgeleide nieuwe generatie meestercomponisten, waaronder Martijn Padding en Peter Adriaansz, staat te trappelen dit meesterschap de komende jaren van hem over te nemen. Tijdens een korte autorit lichtte Andriessen zijn visie op de relatie tussen muziek en theatrale en visuele vormen toe, en vertelde hij over het ontstaan van Anaïs Nin.

Portret en interview:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Louis Andriessen

Een korte samenvatting van de loopbaan van Louis Andriessen. Andriessen (1939) studeerde compositie bij zijn vader, Hendrik Andriessen en bij Kees van Baaren aan het Koninklijk Conservatorium in Den Haag. Met Peter Schat, Jan van Vlijmen en Mischa Mengelberg schreef Andriessen in 1968 de opera Reconstructie, waarna hij in de zeventiger jaren een aantal politieke werken schreef, zoals Volkslied en Workers Union. In 1972 werd het Orkest de Volharding door Andriessen opgericht. Het stuk Hoketus uit 1977 was daarna de aanleiding voor het ontstaan van het Hoketus Ensemble. Zelf bespeelde Andriessen in het Hoketus Ensemble piano. Er volgden natuurlijk meer composities voor grote ensembles. Karakteristiek in de muziek van Andriessen zijn de complexe akkoorden, veelal gespeeld op blaasinstrumenten en slagwerk. De muziek van Louis Andriessen is sterk beïnvloed door minimal music. Maar ook de muziek van Igor Stravinsky is van grote invloed geweest. In 1974 schreef Andriessen voor harmonieorkest in opdracht van de gemeente Amsterdam het werk Symfonieën der Nederlanden. Vanaf de tweede helft van de tachtiger jaren legde Andriessen zich meer toe op toneelmuziek, filmmuziek en muziektheater.

Het kloppende hart van Tokio

zaterdag, november 13th, 2010

Het is donker in de zaal. Links en rechts staan twee grote, witte schermen. Daar haaks op zijn de stoelen voor de bezoekers geplaatst, waardoor een soort vierkant is ontstaan. In die lege ruimte staat alleen een stoeltje. De ruimte is bestemd voor de in Nederland woonachtige sopraan Mikae Natsuyama. Zij is de enige aanwezige verstolkster in de uitverkochte voorstelling A.M. van Arnoud Noordegraaf.

A.M. maakt de term multidiscuplinair muziektheater zeker waar. Live in de zaal zingt Natsuyama. Op de geluidsband horen we geluiden van de Japanse hoofstad Tokio en vervreemdende en soms spannende muziek. Een prominente rol is weggelegd voor video. Noordegraaf liet zich inspireren door de boeken van de Japanse schrijver Haruki Murakami, die zich vaak in de Tokio afspelen. In A.M. volgen we gedurende een nacht een jongeman en jonge vrouw in Tokio, die zich tot elkaar aangetrokken voelen en allerhande filofosische verhandelingen met elkaar en met ons delen.

De beelden op het witte doek zijn prachtig. Ook de intieme enscenering in de zaal spreekt tot de verbeelding. In het begin maakt sopraan Natsuyama witte cirkels van poeder die ze uit een urn schenkt. Met die cirkels lijkt ze tijdens de voorstelling te dansen. De klanken op de band zorgen voor een afstandelijke sfeer, waarbij het woord verwarring zeker van toepassing is.

Hoewel klanken, livespel en beelden over het algemeen perfect in elkaar overvloeien, is de film, en vooral de tekstuele gedeeltes daarin, echter te uitvoerig. Sopraan Natsuyama zit op die momenten voor het oog van het publiek nutteloos te wachten op het stoeltje op het toneel. Het gevolg is dat ook de voorstelling zelf lang duurt. Het slot laat op zich wachten en bij bezoekers lijkt iets van verzadiging op te treden in de verder prachtige voorstelling.

Daan Vandewalle vertelt over Inner Cities

zaterdag, november 13th, 2010

Een reis door de innerlijke stad. Herinneringen, muzikale terzijdes of odes aan exotische oorden en personen. Het rijke muzikale leven van de Amerikaanse componist en globetrotter Alvin Curran komt samen in zijn imposante cyclus voor piano solo ‘Inner Cities’. Een nog immer uitdijende suite die hij in 1991 in het leven riep. Een prachtige parcours door Currans’ kleurrijke ideeëngoed ontvouwt zich. Van extreme verstilling en tranceachtige minimal tot heerlijk ongebonden improvisatie. De Belgische pianist Daan Vandewalle heeft Currans’ magnum opus helemaal in de vingers en hij voert de complete cyclus van vijf uur uit. Er zijn nieuwe delen beloofd en het publiek kan tussen de delen in en uit lopen.

Luister naar interview met Vandewalle, over Inner Cities’, vandaag opgenomen tijdens onze ‘live’ uitzending:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Piano en elektronica

zaterdag, november 13th, 2010

Sonsoles Alonso op November Music

Tussen het witte doek en de eerste rij met stoelen is een grote vleugel geplaatst in Bioscoopzaal 5 van de Verkadefabriek in Den Bosch. Rechts in de zaal staat een stapel mengpanelen en laptops. Het is behoorlijk donker. Achter de piano – en soms ook erin – zit Sonsoles Alonso.

De veelzijdige pianiste is gespecialiseerd in het combineren van livepiano met elektronica. Achter de mengpanelen en laptops zitten wisselende componisten die hun werken voorzien van elektronische effecten. Er staat muziek van vijf componisten op het programma.

Dit levert een veelzijdig concertprogramma op. Het eerste werk is misschien nog het meest toegankelijk. In Open van Anne Parleviet gaan piano en elektronica met elkaar in duet. Het stuk, oorspronkelijk geschreven voor dans, is prachtig introvert met mooie melodieen, die geabstraheerd worden. Piano en elektronica versterken elkaar, maar staan soms lijnrecht tegenover elkaar. (meer…)

Ensemble Klang

zaterdag, november 13th, 2010

“Een verfrissend geluid vol dwingende ritmes”, zo wordt Ensemble Klang omschreven in het programmaboekje van November Music. En verfrissend vol dwingende ritmes is het vanmiddag zeer zeker. Klang speelt drie werken, die volstrekt niets met elkaar te maken hebben, maar in sfeer en klank perfect bij elkaar passen. Opvallend ook dat tijdens de uitvoering het beeld een grote rol speelt.

Tijdens het eerste werk, Totem for Den Haag van de Engelse componist Matt Wright uit 2010, staan de musici met hun rug naar de zaal op het podium. Ze kijken naar een groot scherm waar drie platenspelers zijn afgebeeld.  Als de platenspelers gaan draaien, spelen de musici elk hun eigen ritmes op de maat van de ronddraaiende platenspeler.

Dit levert een bont palet aan hortende en stotende geluiden op, waarbij je als bezoeker blijft afvragen welke muzikale aanwijzingen precies in het filmpje verwerkt zijn. Want de muziek varieert weldegelijk, terwijl de platenspelers continu lijken te draaien. Een mooie metafoor is het wel, voor de allesbepalende rol die beelden in onze maatschappij spelen. Eén bezoeker vindt het maar niets en durft na afloop zowaar een paar keer boe te roepen.

In Sacha van de Belgische componist Frank Nuyts, eveneens een nieuw werk, speelt Ensemble Klang live op het podium de soundtrack bij de gelijknamige tekenfilm van de Franse tekenaar Charles Berberian. Het filmpje is licht absurdistisch en gaat over een jonge moeder, een eenzame oude man een een verdwenen kat. De muziek is prikkelend, met invloeden uit vroeg 20e eeuwse muziek en ook jazz.

Klang sluit af met muziek van de Nederlandse componist Peter Adriaansz, Waves 5-7 om precies te zijn. Het betreft hier drie in elkaar overlopende soundscapes waarbij korte felle pulserende tonen geplaatst worden op lange uitdijende klanken. Pianiste Saskia Lankhoorn kruipt bijna in haar openstaande klavier om op de snaren te tokkelen. De muziek is abstract, afstandelijk en vervreemdend. In het tweede deel Waves 6 klinken veel harde, hoge en eigenlijk best irritante klanken. Waves 7 begint laag en melodieus en eindigt wederom in snerpende klanken. Op het scherm speelt geen film, maar de muziek stimuleert dat je als bezoeker je eigen film afdraait in je hoofd.

November Music 13 november 2010

zaterdag, november 13th, 2010

Na de snelle hap van vanavond zal het om 7 uur eerst moeilijk kiezen zijn tussen Arnoud Noordegraaf met zijn ‘A.M.’ en het muziektheaterproject ‘Vox’ van Rob van Rijswijk en Jeroen Strijbos. En daarna rond achten breekt November Music helemaal los met in de kleine zaal van de Verkadefabriek ‘The Indian Core’, een combinatie van jazz, improvisatie en wereldmuziek. Natuurlijk niet te vergeten ‘Anaïs Nin’van Louis Andriessen. Waarvan de Nederlandse première afgelopen week plaats vond in Amsterdam.

Het gitaarkwartet ZWERM, Richard Barrett en Stefan Prins bundelen om 9 uur vanavond hun krachten al improviserend samen in het programma ‘Pidgin’. En in W2 zullen Anneke van Giersbergen (lees verder in dit blog meer over haar) en Tom Pintens de zaterdag alternatief rockend afsluiten met experimentele bewerkingen van hun eigen oeuvre. Dit alles zal nog tot in de late uurtjes doorgaan met een DJ-set van de op het festival aanwezige Scanner.

Verder op dit blog is ondertussen veel informatie terug te vinden over het avondprogramma van vanavond. In de vorm van portretten, audiofiles en korte impressies. Op dit moment zijn we zelfs ‘ live’ aan het streamen via ons themakanaal Eigentijds. Stem af, of beter gezegd, klik rechtsboven aan, en luister tot half acht naar gesprekken met o.a. Arnoud Noordegraaf, Piet-Jan van Rossum en Peter Adriaansz.